Cây quất (gọi là cây tắc) không chỉ là loại cây cảnh thường dùng trong ngày Tết mà quả của nó là vị thuốc quý trong Đông y. Quả quất vị chua ngọt, tính ấm. Lá quất vị cay đắng, tính lạnh, hạt và rễ quất vị chua cay, tính ấm. Các bộ phận của cây quất như: quả, lá, rễ, hạt, vỏ quất… đều được sử dụng để làm thuốc. Từ trái quất nhỏ bé, người dân cũng có thể dùng để làm gia vị cho món ăn hàng ngày hoặc làm thành thứ nước giải khát rất hấp dẫn trong những ngày nắng nóng.

Quả quất, cam, quýt, bưởi là cùng một dòng họ. Vỏ quất, cam, quýt (trong Đông y gọi là trần bì) có tính nóng ấm, có tinh dầu, có tác dụng rất tốt và làm tiêu thực, hành khí trong hệ tiêu hóa.

Sau đây là một số bài thuốc hay từ quả quất:

Chữa ho, viêm họng, khàn tiếng

Nguyên liệu:

- Quả quất 500g

- Đường phèn 330g hoặc mật ong

- Lọ thủy tinh rửa sạch, tráng qua nước sôi rồi lau thật khô

Cách làm: Quất rửa sạch, để ra rổ cho ráo nước, sau đó cắt làm đôi, bỏ hết hạt rồi cho vào nồi, cho đường phèn vào chung với quất rồi để lên bếp đun lửa nhỏ khoảng 45 phút là được. Sau đó, để nguội rồi cho vào lọ thủy tinh đậy kín lại, bảo quản trong tủ lạnh hay nơi thoáng mát trong nhà dùng dần.

Nếu bị ho hay viêm họng, khan tiếng, bạn có thể ngậm vài miếng quất chưng, nước cốt có thể pha làm nước uống giải khát dạng nóng hay lạnh đều ngon.

Chữa đầy bụng:

Quả quất: 50g

Cách làm: Cho quất vào nồi để sắc từ 20 - 30 phút (cho nhỏ lửa)

Cách dùng: Dùng hỗn hợp đã sắc được để uống trong ngày.

Chữa chán ăn, đầy bụng, khó tiêu

Quả quất: 100g

Rượu trắng: 500ml

Cách làm: Ngâm quất trong 500ml rượu trắng, thời gian ngâm ít nhất là 2 tuần

Cách dùng: Dùng từ 15 - 20 ml/lần rượu quất trước mỗi bữa ăn. Dùng liên tục trong nhiều ngày.

Lưu ý: Quả quất có tác dụng làm thông khí ở hệ tiêu hóa hệ và hô hấp. Trong dân gian người ta thường dùng quất cho vào mật ong để hấp nóng cho trẻ uống rất tốt trong điều trị ho gió. Trẻ bị viêm phế quản không dùng được phương pháp này mà phải cho trẻ đi khám bác sĩ chuyên khoa kê toa thuốc dùng cho đúng.

Trẻ sơ sinh dùng phải hết sức thận trọng. Trẻ sơ sinh trong 10 ngày tuổi không nên dùng, nếu trẻ trên 10 ngày tuổi nếu làm phải chế biến rất cẩn thận như: vắt ra nước sau đó lọc, cho một lượng rất nhỏ khoảng 1 vài giọt cùng mật ong nữa.

Tùy theo lứa tuổi mà sử dụng, tránh dùng nhiều quá, gây nguy hại không tốt đối với sức khỏe.

* Mời quý độc giả theo dõi Truyền hình trực tuyến các kênh của Đài Truyền hình Việt Nam.